Sưu tầm miễn phí, nhằm giúp cộng đồng có các thông tin có lợi cho sức khỏe ----- (Nếu Quý vị có bất kỳ phàn nàn nào về bản quyền, làm ơn báo lại thông qua mục Nhận xét ở dưới mỗi bài đăng. Quản trị blog sẵn sàng xem xét và gỡ bỏ bài đăng không phù hợp trong thời gian sớm nhất. Xin cám ơn!)
Thấy đau họng và ho nhẹ, bà Thúy Hà, 65 tuổi, không đi khám mà nhờ ChatGPT chẩn đoán, kê đơn vì tin AI "khách quan, chi tiết hơn" bác sĩ.
Bà Hà ở Hải Phòng dùng ChatGPT từ giữa năm 2024, khi các con cài vào điện thoại để mẹ tiếp cận công nghệ. Từ tra cứu công thức nấu ăn, làm thơ, bà dần coi mô hình AI này là "chuyên gia biết tuốt".
Đầu năm 2025, bà phát hiện công cụ này có thể chẩn đoán bệnh. Ban đầu bà còn tra cứu lại, nhưng sau đó tin tưởng tuyệt đối, dùng AI thay thế bác sĩ. "Đến bác sĩ khám cũng chỉ hỏi triệu chứng rồi kê đơn, thà dùng ChatGPT vừa nhanh gọn, không tốn thời gian", bà nói khi con cái ngăn cản.
Có lần, người phụ nữ 65 tuổi bị đau nhói bụng dưới, liền gõ mô tả triệu chứng vào ChatGPT. Câu trả lời là "có thể do stress hoặc tiêu hóa nhẹ", chỉ cần uống nước ấm, xoa dầu. Một ngày sau, cơn đau không hết, bà đi viện mới biết bị chảy máu dạ dày. Dù vậy, bà Hà vẫn biện hộ: "Hiếm hoi AI mới sai, bác sĩ cũng đâu chẩn đoán đúng hết".
Xem toàn màn hình
Logo các ứng dụng AI Copilot, DeepSeek, Gemini, ChatGPT, Grok. Ảnh: Lưu Quý
Anh Văn Hàng, 45 tuổi, ở Hà Nội, cũng gọi ChatGPT là "từ điển bách khoa toàn thư". Anh dùng AI từ khảo sát giá xe đến tư vấn bất động sản. Được chatbot tư vấn một khu đất ngoại thành 100 m2 giá một tỷ, anh kiên quyết trả giá này, dù chủ đất đòi 1,8 tỷ. Bị người bán mỉa mai "nhờ nó mua hộ", anh Hàng vẫn tin AI đúng, cho rằng người bán trục lợi.
Để tốt cho gan, cách uống nước gừng cũng cần đúng phương pháp và liều lượng.
Gừng chứa các hợp chất sinh học như gingerol, shogaol và zingerone, được biết đến với đặc tính chống viêm và chống oxy hóa mạnh. Những chất này có khả năng trung hòa các gốc tự do, yếu tố góp phần gây tổn thương tế bào gan và thúc đẩy quá trình viêm mạn tính.
Một tổng quan hệ thống và phân tích gộp các thử nghiệm lâm sàng cho thấy việc bổ sung gừng có thể giúp giảm các chỉ số men gan như ALT và cải thiện tình trạng kháng insulin ở người mắc gan nhiễm mỡ không do rượu (NAFLD).
Việc giảm men gan ALT thường được xem là dấu hiệu cho thấy mức độ tổn thương tế bào gan đã được cải thiện.
Một thử nghiệm lâm sàng ngẫu nhiên, mù đôi trên bệnh nhân vừa mắc tiểu đường type 2 vừa bị gan nhiễm mỡ cho thấy sau 3 tháng sử dụng gừng, người tham gia có sự cải thiện về kháng insulin, huyết áp và một số chỉ số lipid máu, những yếu tố có liên quan mật thiết đến sức khỏe gan.
Một số nghiên cứu khác cũng ghi nhận việc sử dụng khoảng 2 g gừng mỗi ngày trong 12 tuần có thể làm giảm mức độ mỡ gan và các cytokine gây viêm so với nhóm dùng giả dược.
Những kết quả này cho thấy gừng không chỉ có tác dụng chống oxy hóa mà còn ảnh hưởng đến các quá trình chuyển hóa - yếu tố then chốt trong bệnh gan nhiễm mỡ.
Các chuyên gia dinh dưỡng khuyến nghị nên sử dụng gừng dưới dạng nước gừng ấm để cơ thể hấp thu tốt hơn các hoạt chất.
Có thể dùng 3-5 lát gừng tươi; đun với khoảng 300-400 ml nước trong 5-10 phút; có thể thêm một ít mật ong hoặc chanh để dễ uống.
Thời điểm uống tốt nhất là sau bữa ăn để hỗ trợ tiêu hóa và chuyển hóa chất béo; hoặc vào buổi sáng khi cơ thể cần kích hoạt quá trình trao đổi chất.
Nên uống 1-2 cốc mỗi ngày, tránh uống quá nhiều vì có thể gây kích ứng dạ dày hoặc nóng trong.
Dù gừng có nhiều lợi ích, một số đối tượng cần thận trọng: người bị viêm loét dạ dày; người đang dùng thuốc chống đông hoặc thuốc hạ huyết áp; phụ nữ mang thai nên tham khảo ý kiến bác sĩ trước khi dùng thường xuyên.
Các nghiên cứu chủ yếu sử dụng gừng ở dạng chiết xuất hoặc bột với liều lượng chuẩn hóa. Vì vậy, nước gừng từ thực phẩm tự nhiên nên được xem là biện pháp hỗ trợ, không thay thế điều trị y khoa.
Sản vật trời ban, đổi màu thần tốc, có tiền cũng khó mua ở Phú Quốc
Không chỉ nổi tiếng với các loại hải sản như mực, ghẹ, ốc..., ở Phú Quốc (An Giang) còn có một sản vật trời ban mang hương vị đặc trưng, trở thành nguyên liệu cho nhiều món ăn dân dã mà ngon lành - đó là nấm tràm.
Loại nấm này chỉ xuất hiện nhiều vào đầu mùa mưa và kéo dài khoảng 1 tháng (thường từ đầu tháng 3 tới giữa tháng 4).
"Nấm tràm là sản vật mọc hoàn toàn tự nhiên. Do đó, nếu tới Đặc khu Phú Quốc không đúng thời điểm, du khách 'có tiền cũng khó mua' được", chị Phượng Huỳnh (quê Khánh Hòa), một người làm du lịch gần 10 năm ở đảo ngọc cho biết.
Những cụm nấm vừa mọc lúc sáng sớm, sau cơn mưa đầu mùa. Ảnh: NVCC
Rừng tràm có ở nhiều nơi nhưng không phải rừng tràm nào cũng có nấm tràm. Người ta cho rằng, khí hậu và thổ nhưỡng của Phú Quốc có thể thích hợp cho nấm tràm sinh sôi.
Lá tràm rụng, phủ kín mặt đất, tạo thành lớp mùn. Sau những cơn mưa đầu mùa, hơi nóng ẩm của lớp mùn khiến meo nấm phát triển. Sau vài cơn mưa đầu mùa, những chiếc nấm đầu tròn nhỏ, màu tím lịm dần nhú lên.
Nấm tràm có màu tím, kích cỡ nhỏ bằng ngón tay, mọc khuất dưới lớp lá tràm. Loại nấm này lớn rất nhanh và khi có nắng rọi xuống, màu của đầu nấm sẽ lập tức nhạt dần. Nấm tràm được xem là ít phổ biến trên thị trường như những loại nấm khác.
Từng cùng người dân địa phương đi hái nấm tràm, chị Huỳnh cho biết, từ lúc mới nhú khỏi mặt đất, nấm chỉ sống được 1-2 ngày, nên phải tranh thủ đi hái thật sớm. Họ thường đi từ khi tờ mờ sáng vì nắng lên cao nấm sẽ phát triển nhanh, bị nở to khiến hương vị bớt thơm ngon.
Loại nấm búp, nhỏ thường có giá bán 250.000-450.000 đồng/kg tùy thời điểm. Nếu nấm nở thì giá rẻ hơn rất nhiều.
"Hái nấm tràm là một trải nghiệm rất thú vị với cả trẻ em lẫn người lớn. Tuy nhiên, du khách nên đi cùng hướng dẫn viên hoặc người dân địa phương để tránh bị lạc cũng như đề phòng rắn rết nguy hiểm", chị Huỳnh cho hay.
Sau khi thu hái trong rừng, bà con sẽ mang nấm tràm về nhà cắt phần gốc, rửa sạch và chế biến ngay để giữ độ tươi. Họ luộc sơ nấm vài lần để khử bớt vị đắng rồi để ráo và cấp đông trong tủ lạnh. Sau khi luộc, làm sạch, mũ nấm nở tròn xoe, chuyển sang màu nâu bóng láng, viền trắng sữa; thân nấm trắng nõn.
Nấm tràm sau khi sơ chế và luộc qua nước sôi. Ảnh: Rơm Vàng Restaurant Vietnamese Cuisine
Nấm tràm có phần thân dai, giòn, có vị đắng nhè nhẹ nhưng hậu vị ngọt, mùi thơm thoang thoảng. Người dân địa phương thường nấu canh nấm này với hải sản như tôm, mực, ghẹ...; nấu cháo, xào hoặc kho tiêu để ăn cùng cơm trắng.
Chị Anh Thư, đại diện một nhà hàng cơm niêu, đặc sản ba miền ở đường Trần Hưng Đạo, Đặc khu Phú Quốc cho biết, canh nấm tràm thường được người dân kết hợp nấu cùng tôm khô, thịt băm, thịt ghẹ, một chút trứng để cho vị thêm ngọt thanh và bổ dưỡng. Sau khi tất cả các nguyên liệu được nấu chín, người ta cho lên trên ít hành và ngò gai cắt nhuyễn, rắc tiêu Phú Quốc thơm lừng.
Ở nhà hàng, đầu bếp cũng có thể nấu canh nấm tràm với các loại rau củ khác như súp lơ, cà rốt, tôm, mực kết hợp nước hầm xương.
Nấm được nấu vừa chín tới, giữ độ giòn, xốp, mới nhai thấy vị đắng nhẹ, rồi dần dần biến mất, thơm trong lưỡi.
Món nấm tràm xào hải sản và canh nấm tràm được nhiều thực khách yêu thích
Xem toàn màn hình 
